Dni płodne i owulacja. Co należy o nich wiedzieć?

Aby wyjaśnić czym są dni płodne, należy zdać sobie sprawę z faktu, iż kobieta nie jest płodna przez cały okres trwania cyklu menstruacyjnego, a jedynie przez kilka dni. 

Pierwszy etap cyklu menstruacyjnego to etap względnej niepłodności, podczas którego komórka jajowa dojrzewa, zanim zostaje uwolniona do jajowodu kobiety. 

Kobieta staje się płodna w dniach okołoowulacyjnych, zwanych dniami płodnymi. Podczas owulacji pęcherzyk Graafa uwalnia dojrzałą komórkę jajowa do jajowodu i oczekuje na zapłodnienie przez 24 godziny. Jeśli tak się nie stanie, komórka jajowa obumiera. Należy jednak pamiętać, że plemnik w drogach rodnych jest w stanie przetrwać od 3 do 7 dni, dlatego też za rozpoczęcie się dni płodnych przyjmuje się 7 dni przed owulacją. 

Po owulacji mówi się o fazie niepłodności bezwzględnej. Wówczas komórka jajowa obumiera, błona śluzowa macicy zaczyna się złuszczać, w efekcie następuje krwawienie menstruacyjne, będące jednocześnie początkiem nowego cyklu miesiączkowego.

W czasie dni płodnych niektóre kobiety mogą, choć nie muszą, zaobserwować u siebie pewne objawy. Należą do nich: 

• ból podbrzusza,
• uczucie kłucia w jednej stronie podbrzusza,
• zwiększony popęd seksualny,
• nieznacznie podwyższona temperatura ciała,
• plamienie owulacyjne (śluz z domieszką krwi),
• rozciągliwy i przezroczysty śluz, przypominający białko jaja kurzego,
• zwiększona bolesność piersi.

Jak obliczyć dni płodne i dzień owulacji? Aby określić dni płodne oraz dzień owulacji, na początku należy przyjrzeć się swojemu cyklu menstruacyjnemu, a dokładniej mówiąc - datom rozpoczęcia miesiączki. Aby obliczenia były jak najdokładniejsze, dobrze byłoby porównać długości cyklu menstruacyjnego z kilku ostatnich miesięcy, a następnie wyciągnąć z nich średnią.

Precyzyjne obliczenie dnia owulacji jest trudne, gdyż moment ten może zostać zakłócony przez szereg czynników, takich jak stres, zmiana diety czy przebyte infekcje.

Najprostszym wzorem stosowanym do wyliczeń dnia owulacji jest wzór: (długość cyklu menstruacyjnego) - 12 - 4. Jeśli więc średni cykl menstruacyjny trwa 28 dni, należy odjąć 12, co daje 16, a następnie 4, co daje 12. Oznacza to, że owulacja powinna wystąpić między 12 a 16 dniem cyklu menstruacyjnego.

Natomiast jeśli chodzi o dni płodne to przyjmuje się, że przypadają one na 7 dni przed owulacją, bo tyle czasu plemnik może przeżyć w drogach rodnych. Zakończenie dni płodnych datuje się średnio do 2-3 dni po owulacji. 

Choć owulacja i dni płodne wskazują na to, że organizm kobiety jest płodny, to jednak nie zawsze dochodzi do zapłodnienia. Należy pamiętać, że owulacja daje największe szanse na zajście w ciążę, jednak nie daje takiej gwarancji.

Istnieją testy owulacyjne, które mogą być pomocne w wyznaczeniu przybliżonego momentu owulacji. Wykrywają one wzrost hormonów płciowych, najczęściej wykonuje się je analogicznie do testów ciążowych, choć istnieją również takie, które opierają się na próbce śliny. Dodatni test oznacza, że jajeczkowanie powinno mieć miejsce od 24 do 36 godzin od momentu wykonania testu. Bardzo często korzysta się też z monitoringu owulacji za pomocą krótkiego badania ultrasonograficznego dopochwowo - ocenia się wzrastający pęcherzyk dominujący, i z dużym przybliżeniem można się spodziewać kiedy dojdzie do pęknięcia pęcherzyka.

Do czego potrzebna jest ta wiedza? Można się zastanawiać do czego potrzebna jest wiedza, w którym momencie występują dni płodne, a w którym niepłodne. Odpowiedź jest prozaiczna - do zajścia w ciążę. Pary, które pragną powiększyć swoją rodzinę powinny zwiększyć swoje starania zgodnie z kalendarzem dni płodnych. Z kolei ci, którzy chcą uniknąć ciąży, a bazują na metodzie kalendarzykowej jako środek antykoncepcji, w dniach płodnych powinni zachować wstrzemięźliwość.