Nurkowanie a menstruacja – czy można bezpiecznie nurkować podczas okresu?

Wakacje w pełni – aż szkoda z nich nie korzystać, prawda? Opalanie, morskie kąpiele i nurkowanie brzmią jak plan doskonały. Co jednak zrobić, kiedy termin upragnionego urlopu zbiega się z miesiączką?

Bez obaw, nurkowanie w czasie okresu jest bezpieczne dla większości osób. O ile dobrze się czujesz i odpowiednio się przygotujesz, sama menstruacja nie stanowi przeciwwskazania do zejścia pod wodę. Czasem jednak można spotkać informacje dotyczące wpływu ciśnienia na strefy intymne, krwawienia w wodzie czy bezpieczeństwa w morzu, jednak część z nich to popularne mity. 

W tym artykule rozwiejemy wątpliwości i wyjaśnimy Ci, co naprawdę mówi wiedza medyczna oraz jakie produkty menstruacyjne najlepiej sprawdzają się podczas nurkowania.

Czy podczas miesiączki można bezpiecznie nurkować?

Tak. Menstruacja a nurkowanie to temat, który budzi wiele pytań, jednak z medycznego punktu widzenia prawidłowo przebiegająca miesiączka zwykle nie wyklucza aktywności pod wodą. Lekarze podkreślają, że jeśli nie odczuwasz silnego bólu, zawrotów głowy czy osłabienia, możesz bezpiecznie cieszyć się nurkowaniem (1).

Najważniejsze jest indywidualne samopoczucie, odpowiednio dobrane zabezpieczenie oraz przestrzeganie standardowych zasad bezpieczeństwa obowiązujących KAŻDEGO nurka.

Co dzieje się z organizmem podczas nurkowania w czasie menstruacji?

Podczas zanurzenia organizm reaguje na zwiększające się ciśnienie, jednak nie powoduje ono zatrzymania miesiączki. Często można usłyszeć, że pod wodą przepływ krwi menstruacyjnej całkowicie ustaje. To mit.

Ciśnienie otaczającej wody podczas okresu może jedynie sprawiać wrażenie mniejszego wypływu krwi na zewnątrz, jednak proces fizjologiczny zachodzący w organizmie trwa nadal. Po wynurzeniu krwawienie wraca do swojego naturalnego przebiegu. Nie ma również dowodów na to, że ciśnienie wpływa na pracę, jaką wykonuje macica, ani że zmienia przebieg samej miesiączki (2).

Kiedy lepiej zrezygnować z nurkowania?

Choć sama miesiączka nie jest przeciwwskazaniem, czasem warto odpuścić. Lepiej przełożyć nurkowanie, jeśli naprawdę ciężko przechodzisz okres. Na przykład krwawisz bardzo, bardzo intensywnie, a dodatkowo dokuczają Ci silne skurcze i ból, zawroty głowy, kiepskie samopoczucie czy omdlenia. Przeciwwskazaniami są również między innymi objawy odwodnienia, stany lękowe i depresyjne, a także zła tolerancja wysiłku (3).

Jeżeli takie nieprzyjemne objawy powtarzają się regularnie w czasie miesiączki, to nie tylko powinnaś odpuścić schodzenie pod wodę, ale również pomyśleć o konsultacji z lekarzem rodzinnym lub ginekologiem. Specjalista oceni, czy nie ma innych przyczyn dolegliwości i przedstawi odpowiednie zalecenia.

Nurkowanie w morzu, jeziorze i basenie – czy menstruacja ma znaczenie?

Niezależnie od tego, czy wybierasz akwen morski, jezioro czy basen, zasady pozostają takie same. Jednak na komfort większy wpływ mają m.in.:

• temperatura wody,
• długość przebywania pod wodą,
• liczba planowanych zanurzeń,
• dopasowanie sprzętu,
• odpowiednie zabezpieczenie menstruacyjne.

Dobrze dobrana pianka lub skafander pomagają utrzymać odpowiednią temperaturę ciała i zwiększają wygodę nawet podczas dłuższych sesji, natomiast wybranie odpowiedniego środka higienicznego pozwala na chwilę zapomnieć o miesiączce pod wodą.

Nurkowanie rekreacyjne a kurs nurkowy podczas miesiączki

Podczas rekreacyjnego wyjazdu często wykonuje się jedno lub dwa zejścia pod wodę. Kurs nurkowy wygląda nieco inaczej – szkolenia bywają dłuższe, a kilka zanurzeń jednego dnia nie należy do rzadkości.

W takiej sytuacji szczególnie ważne jest wcześniejsze przygotowanie. Warto mieć przy sobie zapasowe produkty menstruacyjne, wodę do picia, bieliznę na zmianę oraz zadbać o możliwość odświeżenia się pomiędzy kolejnymi nurkowaniami.

Jakie produkty menstruacyjne sprawdzają się podczas nurkowania?

Choć dla wielu osób mogą być najwygodniejsze podczas zwyczajnego używania, klasyczne podpaski zupełnie nie nadają się do kąpieli, bo mają materiały chłonne, które błyskawicznie nasiąkają wodą. Przestają wtedy skutecznie chronić przed przeciekaniem, stają się ciężkie i nie zapewniają odpowiedniego komfortu.

Dlatego ani do pływania, ani do nurkowania nie są polecane. Znacznie lepiej sprawdzają się wewnętrzne produkty menstruacyjne.

Tampon czy kubeczek menstruacyjny?

Najczęściej wybierane rozwiązania to tampon lub kubeczek menstruacyjny. Nie bez powodu. Tampon jest łatwy w użyciu i komfortowy, ale dobrze sprawdza się raczej u osób, które korzystają z niego na co dzień. Wymaga też regularnej wymiany: przed i po wyjściu z wody. Kubeczek z kolei może zapewnić większą wygodę podczas dłuższego pobytu pod wodą i przy bardziej intensywnym krwawieniu. Dla wielu osób jest też bardziej ekonomiczną opcją.

Najlepsze rozwiązanie zależy jednak od indywidualnych preferencji, intensywności krwawienia oraz doświadczenia z danym produktem. Pamiętaj też, że nie warto testować nowej metody tuż przed planowanym nurkowaniem – lepiej wypróbować ją wcześniej.

Czy majtki menstruacyjne sprawdzą się podczas aktywności w wodzie?

Klasyczne majtki menstruacyjne nie są przeznaczone do przebywania pod wodą. Ich chłonne warstwy nasiąkają wodą i tracą swoje właściwości.

Inaczej wygląda sytuacja w przypadku specjalnych modeli do pływania, takich jak bikini menstruacyjne. Zostały one zaprojektowane specjalnie, by wspierać aktywność fizyczną w wodzie, i mogą stanowić wystarczające zabezpieczenie przy lekkim lub kończącym się krwawieniu. Nie zastępują jednak tamponu lub kubeczka podczas głębszego nurkowania i bardziej obfitego okresu.

Jak przygotować się do nurkowania podczas okresu?

O czym warto pamiętać przed wejściem do wody? Przed nurkowaniem dobrze jest:

• dobrać odpowiedni produkt do intensywności krwawienia – szczególnie jeśli okres jest obfity,
• zadbać o nawodnienie,
• zjeść lekki posiłek,
• upewnić się, że pianka lub skafander dobrze przylegają,
• przygotować zapasowe produkty i bieliznę.

Tak przygotowana – jeśli oczywiście czujesz się dobrze i nie masz przeciwwskazań zdrowotnych – możesz śmiało nurkować!

Co warto zrobić po każdym nurkowaniu?

Jeśli decydujesz się na tampon, po wyjściu z wody należy wymienić używany produkt menstruacyjny. Higiena okolic intymnych jest równie ważna, warto więc, jeśli jest taka możliwość, podmyć się delikatnym płynem, ciepłą wodą bez dodatku płynu lub użyć chusteczek intymnych, a także przebrać mokry strój, by zmniejszyć ryzyko podrażnień i infekcji. 

Nie bez znaczenia jest też nawodnienie. Po sesji nurkowania lub intensywnego wysiłku w wodzie dobrze jest uzupełnić płyny i… po prostu odpocząć. Takie działania pomogą Ci utrzymać komfort przez cały dzień, szczególnie jeśli planujesz kilka zejść pod wodę.

Czy nurkowanie wpływa na miesiączkę?

Nie ma przekonujących dowodów, że samo nurkowanie lub osiągane głębokości wpływają na przebieg cyklu menstruacyjnego. Niektóre osoby zauważają, jak wspomnieliśmy wcześniej, chwilowe zmniejszenie krwawienia podczas przebywania pod wodą, jednak wynika to głównie z działania ciśnienia na otoczenie ciała, a nie z zatrzymania samego procesu. Po wynurzeniu wszystko wraca do normy.

Czy nurkowanie zwiększa ryzyko choroby dekompresyjnej podczas menstruacji?

Pojawiały się hipotezy, że miesiączka może zwiększać ryzyko choroby dekompresyjnej, jednak dotychczasowe badania nie pozwalają jednoznacznie tego potwierdzić.

Obowiązujące zalecenia nie różnicują zasad bezpieczeństwa ze względu na cykl menstruacyjny. Najważniejsze pozostaje przestrzeganie zasad bezpiecznego wynurzania, odpowiednich przerw powierzchniowych i planowania nurkowania zgodnie z obowiązującymi procedurami (4).

Najczęstsze pytania o nurkowanie podczas miesiączki

Czy można nurkować przy obfitym okresie?

Tak, choć krwawienie o dużym nasileniu może obniżać komfort. Jeśli ogólnie czujesz się dobrze, wybierz produkt o odpowiedniej chłonności lub większej pojemności oraz uważnie obserwuj swoje samopoczucie.

Czy można wykonać kilka zejść jednego dnia?

Tak. Pamiętaj jednak o wymianie produktów menstruacyjnych pomiędzy zanurzeniami, odpowiedniej higienie oraz nawodnieniu organizmu i odpoczynku.

Czy instruktorowi lub instruktorce warto powiedzieć o miesiączce?

Nie ma takiego obowiązku. Jeżeli jednak odczuwasz silny ból, osłabienie albo przewidujesz, że okres może wpłynąć na Twoje samopoczucie, taka informacja może ułatwić organizację nurkowania i zwiększyć poczucie bezpieczeństwa. To wyłącznie Twoja decyzja.

Czy menstruacyjna krew przyciąga rekiny i drapieżne ryby?

Nie. Dostępne dane wskazują, że podczas rekreacyjnego nurkowania ryzyko z tego powodu nie wzrasta w sposób istotny, a sama miesiączka nie jest uznawana za czynnik zwiększający zagrożenie.

Nurkowanie a menstruacja – co warto zapamiętać?

Okres nie musi oznaczać rezygnacji z wymarzonego wyjazdu ani kursu nurkowania! Dla większości osób miesiączka nie stanowi przeciwwskazania do nurkowania –kluczowe znaczenie mają jednak Twoje samopoczucie, właściwie dobrane produkty menstruacyjne oraz przestrzeganie podstawowych zasad bezpieczeństwa.

Jeśli planujesz nurkowanie podczas okresu, wybierz rozwiązanie dopasowane do intensywności krwawienia, rodzaju aktywności i własnych preferencji. Dzięki temu możesz czuć się pewnie, bezpiecznie i komfortowo zarówno podczas krótkiego zanurzenia, jak i całodziennego wyjazdu nurkowego.

1. https://medycynatropikalna.pl/niezbednik-podroznika/artykul/nurkowanie 
2. https://omniclinic.pl/medyczne-przeciwwskazania-do-nurkowania/ 
3. https://lekarzwojskowy.wim.mil.pl/pdf-144852-70452?filename=70452.pdf